Przyszłość emerytury Małgorzaty Manowskiej może być niepewna. Ekspert wskazuje na możliwe spory dotyczące jej wysokości.

Pierwsza prezes Sądu Najwyższego, Małgorzata Manowska, poinformowała, że w maju zakończy urzędowanie. Jej kadencja dobiega końca, a sama sędzia zapowiedziała, że nie będzie ubiegać się o ponowny wybór. O planowanym przejściu w stan spoczynku szefowej Sądu Najwyższego “Fakt” rozmawiał z prof. Markiem Chmajem. Konstytucjonalista wskazuje, że wysokość przysługującego jej świadczenia może w przyszłości stać się przedmiotem sporów. Powodem jest sposób powołania do najważniejszego sądu w Polsce.

Prof. Chmaj o stanie spoczynku Pierwszej Prezes Sądu Najwyższego Małgorzaty Manowskiej.
Prof. Chmaj o stanie spoczynku Pierwszej Prezes Sądu Najwyższego Małgorzaty Manowskiej. Foto: Karol Serewis/newspix.pl, Grzegorz Krzyżewski/Fotonews, Damian Burzykowski/newspix.pl
W lutym Małgorzata Manowska w rozmowie z “Rzeczpospolitą” przekazała, że nie będzie się ubiegać o kolejną kadencję prezesa Sądu Najwyższego. — Na czele Sądu Najwyższego potrzebna jest nowa osoba, świeża krew — powiedziała. Podkreśliła, że na jej decyzję istotny wpływ miały między innymi względy rodzinne.

Małgorzata Manowska jest sędzią Sądu Najwyższego od 10 października 2018 r., kiedy to została mianowana do Izby Cywilnej przez prezydenta Andrzeja Dudę. Następnie, 26 maja 2020 r., została powołana na stanowisko pierwszego prezesa Sądu Najwyższego, co oznacza, że jej kadencja kończy się w maju bieżącego roku. Warto przy tym zauważyć, że Małgorzata Manowska ma 61 lat. Zgodnie z przepisami sędziowie Sądu Najwyższego przechodzą w stan spoczynku po ukończeniu 65. roku życia.

Jak tłumaczy w rozmowie z “Faktem” prof. Marek Chmaj, ustawa o Sądzie Najwyższym dopuszcza możliwość wcześniejszego przejścia sędziego w stan spoczynku. Jedną z przesłanek jest stan zdrowia — w przypadku choroby, utraty sił albo gdy lekarz orzecznik stwierdzi trwałą niezdolność do pełnienia obowiązków. Drugą możliwością jest złożenie wniosku po osiągnięciu odpowiedniego stażu ubezpieczeniowego (zwykle co najmniej 30 lat pracy, w tym określonego czasu na stanowisku sędziego). W praktyce oznacza to, że możliwe jest przejście przed 65. rokiem życia, jeśli spełnione są wymogi ustawowe. Obecnie nie wiadomo, z którego rozwiązania zamierza skorzystać Małgorzata Manowska.

Okazuje się jednak, że pytania rodzą się nie tylko w kontekście momentu przejścia w stan spoczynku, lecz także wysokości przyszłego uposażenia.

Pani Manowska została wybrana do Sądu Najwyższego przez neoKRS. Wcześniej warto przypomnieć, że była legalnie powołaną sędzią Sądu Apelacyjnego. Zgodnie z ustawą ministra Żurka, którą zawetował prezydent Nawrocki, powróciłaby do poprzedniego miejsca pracy i przeszłaby na legalny stan spoczynku z tego stanowiska

— stwierdza prof. Chmaj.

Konstytucjonalista podkreśla, że “nie ma wątpliwości, iż przejście do Sądu Najwyższego przyniosło korzyści pani Manowskiej”. — Wyższe wynagrodzenie, dodatki związane z funkcją pierwszego prezesa, a także członkostwo w neoKRS — wszystko to wiązało się z istotnymi korzyściami finansowymi. Awans opłacał się jej pod względem materialnym, niestety jednocześnie przyczyniła się do osłabienia wymiaru sprawiedliwości — ocenia prawnik.

Dodaje, że wierzy w “dalsze działania naprawcze wymiaru sprawiedliwości ministra Żurka”. — Kluczowe będą kolejne ruchy po wyborze nowej KRS — zaznacza. — Jestem przekonany, że w przyszłości neosędziowie — w tym także pani Manowska — będą musieli ponieść konsekwencje swoich decyzji, również w wymiarze finansowym. Nie zdziwię się, jeśli ich uposażenia w stanie spoczynku zostaną poddane weryfikacji, a być może nawet ograniczone w związku z ich postawą — stwierdza prof. Chmaj.