Nie da o sobie zapomnieć

Prezydent Władimir Putin w środowym wywiadzie dla Pawła Zarubina oświadczył, że Rosja może wstrzymać eksport błękitnego paliwa do Unii Europejskiej bez czekania na rok 2027. 

„Być może bardziej opłacalne dla nas będzie zaprzestanie dostaw na rynek europejski już teraz?” – pytał retorycznie Putin.

Rosyjski przywódca przekonywał, że wysokie ceny gazu na kontynencie to wynik błędów Brukseli, a nie działań Kremla. Zdaniem analityków, deklaracja ta ma uderzyć w europejskie procesy magazynowania surowca, które tradycyjnie ruszają wiosną. 

Moskwa wykorzystuje niepokój na rynkach światowych, aby zniechęcić kraje unijne do dalszego zaostrzania kursu wobec Federacji Rosyjskiej i jej sektora wydobywczego.

Kalendarz unijnego rozwodu z rosyjskim surowcem
Zapowiedzi Kremla stanowią bezpośrednią reakcję na przyjęte w 2026 roku rozporządzenie Rady UE, które ustanawia sztywne ramy czasowe rezygnacji z rosyjskiego importu. Zgodnie z harmonogramem, już 25 kwietnia 2026 roku wejdzie w życie zakaz zawierania krótkoterminowych umów na rosyjskie LNG. 

Kolejny etap nastąpi 17 czerwca, obejmując kontrakty na gaz rurociągowy. Całkowite wygaszenie umów długoterminowych na gaz skroplony zaplanowano na początek 2027 roku, natomiast definitywny koniec importu surowca płynącego rurami ma nastąpić we wrześniu lub listopadzie 2027 roku. 

Bruksela zakłada, że stopniowe wprowadzanie restrykcji pozwoli państwom członkowskim na bezpieczną dywersyfikację źródeł dostaw. Nagła decyzja Rosji o zerwaniu kontraktów przed tymi terminami mogłaby jednak okresowo zdestabilizować europejskie giełdy energii i wpłynąć na inflację.

Samolot LOT-u pilnie zawrócony do Warszawy. Jest oficjalny komunikat
Czytaj dalej

Pilny komunikat polskiej ambasady w Katarze. Polacy mają pozostać w domach i hotelach
Czytaj dalej
Kijów spokojny o bezpieczeństwo przesyłu
Ukraińskie władze, cytowane przez agencje prasowe, opisują słowa Putina jako „szantaż energetyczny 2.0”. Kijów uważa, że Rosja próbuje wykorzystać niestabilną sytuację na Bliskim Wschodzie, by skłonić Zachód do złagodzenia najnowszych pakietów sankcyjnych. 

Prezydent Wołodymyr Zełenski skoordynował stanowisko w tej sprawie z Ursulą von der Leyen, a Komisja Europejska zadeklarowała, że na ten moment nie widzi bezpośredniego zagrożenia dla ciągłości dostaw. Ukraina czuje się przygotowana na radykalne kroki Kremla, ponieważ od 1 stycznia 2025 roku, po wygaśnięciu umowy między Gazpromem a Naftogazem, tranzyt rosyjskiego gazu przez jej terytorium nie jest realizowany. 

Choć wstrzymanie dostaw do UE mogłoby podbić ceny rynkowe, fizyczne bezpieczeństwo Ukrainy pozostaje niezagrożone dzięki infrastrukturze pozwalającej na import paliwa z zachodu.

Azerbejdżan i globalny kryzys jako tło sporu
Istotnym elementem obecnej rozgrywki jest kwestia tzw. umów swapowych z Azerbejdżanem, które mogłyby teoretycznie zastąpić rosyjskie wolumeny w europejskiej sieci. Według części analityków, agresywna retoryka Putina pod hasłem natychmiastowego wyjścia z rynku ma na celu zablokowanie wszelkich kompromisowych rozwiązań technicznych i zmuszenie Unii do podjęcia drastycznych decyzji w warunkach kryzysowych. 

Sytuację komplikuje fakt, że wojna na Bliskim Wschodzie wywiera dodatkową presję na światowe ceny energii, co Rosja stara się instrumentalnie wykorzystać. Eksperci ds. energetyki wskazują, że Moskwa chce w ten sposób uderzyć w jedność wspólnoty unijnej, licząc na to, że widmo deficytu surowca skłoni niektóre stolice do polubownego rozwiązania sporu zamiast przestrzegania rygorystycznego harmonogramu odejścia od rosyjskich paliw kopalnych.